Mors Alfabesi Nedir?
Telgraf haberleÅŸmelerinde mesajların bir yerden bir yere iletilmesinde kullanılan iÅŸaret sistemi “Mors Alfabesi” diye tanımlanır. Mors Alfabesi, noktaların ve kısa çizgilerin deÄŸiÅŸik ÅŸekillerde yanyana getirilmesiyle uygulanır. DeÄŸiÅŸik ÅŸekillerde yanyana getirilen noktalar ve çizgiler, bildiÄŸimiz alfabedeki harflerden her birinin karşılığı olarak kullanılır. Mesela bir nokta ve bir çizgi (. -), “A” harfinin karşılığıdır.
Mors Alfabesi, Amerikalı bir ressam ve heykelci olan,sanat öğrenimi için Ä°ngiltere’ye gelen Samuel Morse (1791-1872) tarafından icat edilmiÅŸtir. Amerika’da Charleston’da doÄŸan Samuel Morse,Philips Akademisi ve Yale Ãœniversitesi’nde ,okumuÅŸtu. Zeki ve ağırbaÅŸlı bir gençti. Sanat kadar kimya ve elektrik konularıyla da ilgileniyordu.Elektrik konusunda kendine has fikirleri olan Morse,haberleÅŸme için elektrikten yararlanılabileceÄŸi inanandaydı.Haberlerin elektrik vasıtasıyla bir yerden baÅŸka bir yere iletilebileceÄŸini düşünüyordu.
Ä°ngiltere’den Amerika’ya döndükten sonra, New Haven’de küçük bir dükkana kapanıp yoÄŸun çalışmalara giriÅŸti. Yıllar yılı yoksul,yarı aç bir hayat yaÅŸadı.1837 yılında elektromagnetik telgraf buluÅŸunu tamamlamıştı. Ä°cadının “ihtira beratı” nı almak için gerekli çevrelere baÅŸvurdu. Sermaye çevreleri, iÅŸ adamları,onun buluÅŸunu pratik görmediler. Samuel Morse, icadını kabul ettirmek amacıyla Ä°ngiltere’ye, Fransa’ya, Rusya’ya gitti. Her gittiÄŸi yerde anlayışsızlıkla karşılanıyor, ilgi görmüyordu. Sonunda büyük çabalar sonucu,1843 yılında Amerikan Kongresi’nden 30.000 dolarlık bir yardım fonu saÄŸlayabildi. VVashington’la Baltimore arasında bir telgraf hattı kurdu ve 1844 yılı Mayıs ayı içinde bu hatta ilk telgraf mesajını gönderdi.
Mors Alfabesinin pratik uygulamasında,gönderici (verici) cihazın başındaki memur, “maniple” diye tanımlanan bir kola, kısa ya da uzun basışlar yapar. Kısa basışlar nokta (. ),uzun basışlar çizgi karşılığıdır. Böylece, yanyana gelen nokta ve çizgilere göre harfler,bunlardan da kelimeler, cümleler oluÅŸur.
İyi bir telgrafçı bir dakikada yaklaşık olarak 120 harf göndermekte ve aynı sayıda harfi kolaylıkla alabilmektedir. Telgraf mesajının alındığı yerde (alıcı cihazda ), rulo halindeki bir kağıt şerit dönmektedir. Bunun karşısında da,verilen işaretlere göre hareket eden bir kalem vardır. Bu kalem, nokta ve çizgileri kağıt üzerinde çizer. Böylece kelimeler,cümleler meydana gelir. Mesajı alan memur da telgrafı bildiğimiz kelimelere dönüştürür.
Başlangıçta tam bir anlayışsızlıkla karşılanan Mors Alfabesi, insanlığa büyük yararlar sağlayan buluşlardan biridir.
