Mars Gezegeni Yapısı ve Özellikleri
Mars (eski adıyla Merih), GüneÅŸ Sistemi’nin dördüncü gezegenidir. Türkçesi Sakıttır. Ä°smi Eski Roma’daki savaÅŸ tanrısı Mars’tan gelmektedir (Bu Tanrı Eski Yunan Mitolojisinde Ares’e karşılık gelir). Literatürde kullanılan bir diÄŸer ismi de Kızıl Gezegen’dir. Gece temiz bir havada basit bir teleskopla kırmızılığı görülebilir.
Mars’ın 1877 yılında Amerikan astronom Asaph Hall tarafından keÅŸfedilen Phobos ve Deimos adında iki uydusu vardır. Bu uyduların nasıl oluÅŸtukları bilinmemekle beraber, Mars’ın kütle çekim alanına kapılmış asteroitler oldukları düşünülmektedir. Bu uyduların isimleri Eski Yunan Mitolojisinde Ares’in Afrodit’ten olma iki oÄŸlu Phobos ve Deimos’tan gelmektedir.
Gel-git etkileri yüzünden, tıpkı Dünya ve Ay gibi her iki uydunun da yalnız bir yüzü Mars’a dönüktür. Phobos Mars’ın çevresinde Mars’ın kendi ekseni etrafında döndüğünden daha hızlı döndüğü için yörüngesi giderek küçülmektedir. Bu nedenle ileriki bir tarihte Phobos Mars’a çarpacaktır. Buna karşın, Deimos Mars’tan yeterince uzakta olduÄŸu için, yörüngesi giderek büyümektedir.
Ä°nce bir atmosferi olan karasal gezegen Mars’ın yüzey ÅŸekilleri Ay’daki kraterlerle ve Dünya ‘daki volkanlar vadiler ve çöller ve kutuplarla benzerlik göstermektedir. Olimpus Dağı, mars yüzeyindeki bilinen en yüksek daÄŸdır. En büyük kanyonu iseValles Marineris’dir. Mars’ın coÄŸrafik yapısı dışında, dönüş periodları ve mevsim döngüleri de Dünya’ya benzemektedir.
1965′te Mariner 4′ün Mars yakınındaki gözlemlerinden önce, gezegenin yüzeyinde sıvı halde su bulunabileceÄŸi düşünülüyordu. Bu düşüncenin temel dayanağı yapılan gözlemlerde özellikle kutup bölgelerinde denizler ve kıtalar gibi görünen aydınlık ve karanlık bölgeler ve düz çizgiler bulunması ve bunların bazı gözlemciler tarafından su kanalları veya vadi benzeri oluÅŸumların varlığı ve gezegende sıvı halde suyun varlığı olarak yorumlanmasıdır. Daha sonra bu düz çizgilerin gerçek olmadığı ispatlandı ve bunların bir ışık yanılsamasından ibaret olduÄŸu açıklaması getirildi. Ancak halen daha Mars, güneÅŸ sistemimizde dünyadan sonra suyun ve belki de yaÅŸamın var olabileceÄŸi yegane gezegen olarak görülmektedir.
Mars gezegeni hala bir takım uzay araçlarına ev sahipliÄŸi yapmaktadır, bunlar: Mars Odyssey, Mars Express ve Mars Reconnaissance Orbiter’dir. Dünya dışındaki tüm gezegenler içinde bu en yüksek rakamdır.
